<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/posts/rss.xsl"?>
<rss version="2.0">
<channel>

<title>https://turkdonyasi.loxblog.com</title>
<link>https://turkdonyasi.loxblog.com</link>
<description>زبان،تاریخ و فرهنگ مردم ترک</description>
<language>fa-ir</language>
<generator>loxblog.com</generator>
<copyright>loxblog.com</copyright>


<item>
<title>شعری زیبا از عماد الدین نسیمی</title>
<link>https://turkdonyasi.loxblog.com/شعری-زیبا-از-عماد-الدین-نسیمی</link>
<guid>https://turkdonyasi.loxblog.com/شعری-زیبا-از-عماد-الدین-نسیمی</guid>

<description><![CDATA[
منه سنسيز جهان اي جان گرکمز وصالون واريکن هيجران گرکمز
لب لعلون زلال آبيندان ئوزگه شراب چشمه حيوان گرکمز
غموندور کونلومون تختينده سولطان بير اقليمه ايکي سولطان گرکمز
گلستانين گولي سنسيز تيکان دور منه سنسيز گول و ريحان گرکمز
ازلدن قيلميشام عشقونله پيمان بوتون عهده سينيق پيمان گرکمز
گل اي عاشيقلرين ريضواني حسنون کي سنسيز عاشيقه ريضوان گرکمز
منه رحم ائيله اي درديم داواسي کي بيلديم درديمه درمان گرکمز
ايکي عالمده ديدارون دان ئوزگه منه اي صورت رحمان گرکمز
وصالون شربتين ايچن محبه فراقون آغريسي چندان گرکمز
منه صبر ائيلمک سنسيز نيگارا اگر مشکول و گر آسان گرکمز
کسيلمز گر چه وصلوندن نسيمي گؤزوندن اولدوغون پنهان گرکمز
مفاخر آزربایجان]]></description>

<pubDate>Fri, 26 Jun 2026 02:00:00 +0330</pubDate>
</item>


<item>
<title>ساختار لشگر امپراطوری تورک صفوی</title>
<link>https://turkdonyasi.loxblog.com/ساختار-لشگر-امپراطوری-تورک-صفوی-1</link>
<guid>https://turkdonyasi.loxblog.com/ساختار-لشگر-امپراطوری-تورک-صفوی-1</guid>

<description><![CDATA[
ساختار لشگر امپراطوری تورک صفوی
قورچی باشی: فرمانده قورچیان (سواران قزلباش) و بالاترین مقام پس از سپهسالار. قورچی&zwnj;ها در زمان شاه سلیمان حدود ۱۰ تا ۱۲ هزار نفر تخمین زده می&zwnj;شوند و سالانه ۱۰ تا ۱۲ تومان مزد می&zwnj;گرفتند.
قوللر آقاسی: فرمانده سپاه غلامان. سپاه غلامان از گرجیان، چرکس&zwnj;ها، ارمنیان و دیگر غیر ایرانیان ساخته می&zwnj;شد که به گونهٔ سواره می&zwnj;جنگیدند. شمار آنها حدود ۱۵ تا ۱۸ هزار نفر تخمین زده می&zwnj;شد و سالانه کمی کمتر از ۱۰ تومان مزد می&zwnj;گرفتند
تفنگچی&zwnj;لر آقاسی: فرمانده سپاه تفنگچیان پیاده بود. این تفنگچیان تاجیک (ایرانی غیرترک) بودند و پیاده می&zwnj;جنگیدند. به این گونه از اسب تنها برای نقل و انتقال پیش از درگیری استفاده می&zwnj;کردند اما در هنگام جنگ و در نزدیکی دشمن از اسب پیاده شده و می&zwnj;جنگیدند. سلاح آنها نیز تفنگ و شمشیر بوده&zwnj;است. شمار آنها نزدیک به ۵۰ هزار تخمین زده می&zwnj;شود. مزد سالانه تفنگچی&zwnj;ها کمی کمتر از غلامان بود. تفنگچیان مازندرانی از دیگر تفتگچیان نام&zwnj;دارتر بوده&zwnj;اند.
توپچی باشی: فرمانده توپخانه ایران که در میان مقام&zwnj;های گفته شده پایین&zwnj;ترین اهمیت را داشت.
به جز نیروهای نظامی گفته شده گروهی ساخته از ۲۰۰۰ سرباز مجهز پیاده نام&zwnj;ور به جزایری وجود داشتند که مزد آنها را شاه پرداخت می&zwnj;کرد و کار نگهبانی از دربار را به دوش داشتند. آنها زیر فرماندهی ایشیک آقاسی بودند.
یگان&zwnj;های درونی در سپاه را افسرانی دارای عنوان&zwnj;های زیر اداره می&zwnj;نمودند. این عنوان&zwnj;ها همگی از واژه&zwnj;های ترکی درست شده&zwnj;اند: مین باشی (فرمانده ۱۰۰۰ سرباز) دارای مزد سالانه ۷۰ تومان یوز باشی (فرمانده ۱۰۰ سرباز) دارای مزد سالانه ۳۰ تومان اون باشی (فرمانده ۱۰ سرباز) دارای مزد سالانه ۱۵ تومان
اگر توجه کنید تمامی کلمات و نام ها تورکی میباشد.
صفحه فیسبوک مفاخر آزربایجان]]></description>

<pubDate>Fri, 26 Jun 2026 02:00:00 +0330</pubDate>
</item>


<item>
<title>مريم جهانگيري</title>
<link>https://turkdonyasi.loxblog.com/مريم-جهانگيري-1</link>
<guid>https://turkdonyasi.loxblog.com/مريم-جهانگيري-1</guid>

<description><![CDATA[
مریم جهانگیری(بیگلر بیگی) در سال 1296ش/1917م در اورمیه متولد شد. پدرش حسین خان بیگلر بیگی اورمیه از خاندان با شرف افشار های اورمی بود که در ادبیات و شاعری ((رهی )) تخلص داشت. مریم در 7 سالگی به دبستان آمریکایی ها در اورمیه رفت و در سال 1310 از آن مدرسه گواهی 6 ساله ابتدایی را تحصیل کرد. در سالهای تحصیل به مطالعه مجله حبل&zwnj;المتین میپرداخت. وی سپس به استخدام اداره فرهنگ اورمیه درآمد و در کودکستان شماره 3 به امر تعلیم و تربیت کودکان اورمیه ای پرداخت. در 17 سالگی با یکی از خویشان خود ازدواج کرد که حاصل این ازدواج 4 فرزند بود. سپس از اداره فرهنگ به اداره کشاورزی منتقل شد و نهایت در روز جمعه 7 شهریور 1331 در اورمیه بر اثر خونریزی شدید درگذشت. وی به &laquo;فضولی&raquo; و &laquo;حیران خانم&raquo; از شاعران مشهور و توانای آذربایجان علاقه فراوانی داشت. اشعارش در جریده شاهین در تبریز و کانون شعرا در تهران به چاپ میرسید. وی در ترکی و فارسی اشعاری دارد که به همت برادرش علاء الدین تکش در سال 1334 در تهران چاپ شده است.
گل دولاشما گينان او زولف پريشانه گونول صبر ائيله دوز بو قرانليق شب هيجرانه گونول باخما ناكس كيمي او ديلبريمين چهره سينه يانما پروانه كيمي آتش نيرانه گونول اولما نامرد، محبت ائيله مه نااهله باغلاماز عاقيل اولان،اولفتي نادانه گونول 
صفحه فیسبوک مفاخر آزربایجان]]></description>

<pubDate>Fri, 26 Jun 2026 02:00:00 +0330</pubDate>
</item>


<item>
<title>سیزلاییر</title>
<link>https://turkdonyasi.loxblog.com/سیزلاییر</link>
<guid>https://turkdonyasi.loxblog.com/سیزلاییر</guid>

<description><![CDATA[
سیزلاییر احوالیما صبحه قدر تاریم منیم
تکجه تاریم دیر قارا گونلرده غم&zwnj;خواریم منیم
چوخ وفالی دوستلاریم واردیر، یامان گون گلجه&zwnj;یین
تاردان اوزگه قالماییر یار وفاداریم منیم
یئر توتوب غمخانه ده، قیلدیم فراموش عالمی
من تارین غمخواری اولدوم، تار غم&zwnj;خواریم منیم
گوزلریمه هر تبسم سانجیلیر نئشتر کیمی
کیپریگی خنجردی، آه، اول بی وفا یاریم منیم
آسمان آلدی کناریمدان آی اوزلو یاریمی
یاش توکر اولدوز کیمی بو چشم خون&zwnj;باریم منیم
ای بو غملی کونلومون تاب و توانی، سویله بیر
عهد و پیمانین نه اولدو، نولدو ایلغاریم منیم
شهریارم گر چی من سوز مولکونون سلطانی&zwnj;یم
گوز یاشیمدان باشقا یوخدور در شهواریم منیم
استاد محمدحسین شهریار
&nbsp;
&nbsp;]]></description>

<pubDate>Fri, 26 Jun 2026 02:00:00 +0330</pubDate>
</item>


<item>
<title>رقص خان چوبانی</title>
<link>https://turkdonyasi.loxblog.com/رقص-خان-چوبانی-1</link>
<guid>https://turkdonyasi.loxblog.com/رقص-خان-چوبانی-1</guid>

<description><![CDATA[
&nbsp;
معرفی رقص خان چوبانی یکی از رقصهای فولکولوریک آذربایجان میباشد. این رقص متعلق به طایفه ای بنام خان چوبانی است که در قرن ۱۷ـ۱۸ میلادی در منطقه شیروان ساکن یافته اند و مردان جسور و نیرومند طایفه این رقص را اجرا می نمودند. اکنون هم حرکات این رقص، دلاوری و بزرگمردی افراد این طایفه را یادآور می شود.رقص خان چوبانی اساسا با تمب تند و جلد ایفا میگردد و در اجرای تند آن تکنیک رقص به نمایش در میاید.رقص خان چوبانی در مقام چهارگاه تالیف گردیده و در آلات موسیقی مختلف از جمله : نی ـ بالابان ـ کلارینت ـ زورنا نواخته میگردد.این رقص علارغم اینکه برای گروه های مختلف در نظر گرفته شده وتنظیم گردیده لذا این رقص جزو رقصهای سولو بوده و فقط از سوی مردان اجرا میگردد. به علت زیبایی خاص رقص این رقص علاوه بر شیروان در بسیاری از مناطق آذربایجان پخش شده است.
منبع:
azeridance.com]]></description>

<pubDate>Fri, 26 Jun 2026 02:00:00 +0330</pubDate>
</item>


<item>
<title>رقص های آذربایجان - کوراوغلو</title>
<link>https://turkdonyasi.loxblog.com/رقص-های-آذربایجان---کوراوغلو-1</link>
<guid>https://turkdonyasi.loxblog.com/رقص-های-آذربایجان---کوراوغلو-1</guid>

<description><![CDATA[
کوراوغلو: از رقص های قدیمی است که توسط سورنا و دهل اجرا میشود. کوراوغلو پرصلابت، حماسی، رزمی و پهلوانی است که در ابتدا به صورتی آرام شروع شده و تدریجا تند میشودکه به یادبود قهرمان افسانه های دوران فئودالی، کوراوغلو نامیده میشود. کوراوغلو از قدیم در انواع مختلف و با نامهای گوناگونی مانند: کوراوغلونون قایتارماسی، میصری، کوراوغلونون باغیرتیسی و &hellip;، همچنین در ورزشهای باستانی و زورخانه توام با حرکات موزون رایج بوده است.
رقص تواماً و بی واسطه در درون موسیقی حیات و تحول یافته است. در سرزمین آذربایجان، از دیرباز رقص با معنی و مضمون و در عین طراوات و دارا بودن جنبه حماسی و قهرمانی خود در مراسم پیش از شکار مبارزه و در نهایت پیروزی و قدردانی از خدایان طبیعت و شکستن طلسمها اجرا میشده است. در دورانی که انسانها، آفتاب، ماه، باد، آتش، آب، خاک درختان و حیوانات را مقدس میشمردندو ستایش میکردند به رسم پرستش و نیایش و عبادت طی مراسمی دست به انجام حرکات موزون میزدند. ستایش و حرمت آتش در شرق و بویژه در آذربایجان اهمیت زیادی داشت. آتش مظهر روشنایی&zwnj;گرما، محو کننده تاریکی بود. و به این اعتبار در ستایش قدرت آتش با انجام حرکات موزون با موسیقی، جشنهای خود را انجام میدادند. براین اساس است که نقشهایی ایجاد شده بر صخره های قوبوستان (نام محلی در نزدیکی شهر باکو در جمهوری آذربایجان) اهمیت حرکتهای موزون در نزد مردمی که در حد ۰-۸ هزار سال پیش میزیسته اند را نشان میدهد.
تکامل تدریجی رقص از گردش موزون و پریدن از آتش تا انجام مراسمی با فرمهای بدیع، حرکات ظریف، پانتومیم و تقلید و نقل، راه درازی را پیموده است. این سلسله از حرکات بامعنا،&zwnj;مفهوم و مضمون شکار، کمین، ردیابی، رماندن، گرفتن وجنگیدن و با تمثیلهایی چون فرا رسیدن بهار،&zwnj;بیداری طبیعت، کاشت، برداشت، برداشت&zwnj; محصول، باغ چینی، صید ماهی، کومه سازی و در نهایت درحرکات موزون پهلوانی و حماسه های با شمشیر کوراوغلو، با سینه ای فراخ، با نگاهی به دوردست، مغرورو گاه آرام، گاه تند، پایکوبان، با پرشها و جهشهای سریع و نشانی از مهارتهای جنگی، باریتم تند طبل ها، به اوج میرسد.
زندگی مردم آذربایجان از دیرباز با رقص عجین بوده است. تاریخ انواع حرکات موزون در آذربایجان از نظر فرم و نحوه اجرا،&zwnj;به صورت انفرادی یا دسته جمعی، اعم از مردانه یا زنانه و تعداد ایفاکنندگان بقدری متنوع و مبسوط است که در فرهنگهای ترکی، کردی، ارمنی، گرجی و &hellip; با نامهای گوناگون تبلور یافته و در بسیاری از موارد حرکات موزون فرهنگهای مختلف در پایه مشترک و در جزئیات باهم تفاوت دارند. با این حال میتوان صدها نوع از حرکات موزون را بنابه نام محل یا فرد شهیر، مفهوم زبانی، نحوه اجرا بصورت حرکات موزون غنایی و لیریک پهلوانی و حماسی، مراسمی کمید و &hellip; تقسیم بندی کرد]]></description>

<pubDate>Fri, 26 Jun 2026 02:00:00 +0330</pubDate>
</item>


<item>
<title>رقصهای آذربایجان - قایتاغی</title>
<link>https://turkdonyasi.loxblog.com/رقصهای-آذربایجان---قایتاغی</link>
<guid>https://turkdonyasi.loxblog.com/رقصهای-آذربایجان---قایتاغی</guid>

<description><![CDATA[
قایتاغی: این نوع رقص از مشهورترین، زیباترین و یکی از رقص های پر از شادی آذربایجان به شمار میرود. درباره منشا این رقص به یقین نمیتوان گفت که با قایتاقها در ارتباط است. حسن اف(محقق درباره رقص آذربایجانی) با تکیه بر اثر &ldquo;گلستان ارم&rdquo; عباس قولو آغا می نویسد: قایتاق کی از سه ایالت داغستان است و سپس به این نکته قناعت میکند که یکی از قبایل داغستان، قایتاق، آفریننده این رقص هستند. انواع مختلف قایتاغی دارای حرکات مشابهی هستند. قایتاق یک کلمه تورکی است. این رقص در آذربایجان با عناوین اوچ دوست، یئددی قارداش و اوغلانلار رقصی اجرا میگردد. از قایتاغی در آثاری از گلینکا، روبنشتین، برودین، نیازی، قلی اف، حاجی اف، رستم اف و برخی دیگر از آهنگسازان استفاده شده است.
نقل از تبریز دانس]]></description>

<pubDate>Fri, 26 Jun 2026 02:00:00 +0330</pubDate>
</item>


<item>
<title>معرفی محبوبترین رقص آذربایجانی – یاللی</title>
<link>https://turkdonyasi.loxblog.com/معرفی-محبوبترین-رقص-آذربایجانی--یاللی-1</link>
<guid>https://turkdonyasi.loxblog.com/معرفی-محبوبترین-رقص-آذربایجانی--یاللی-1</guid>

<description><![CDATA[
معرفی محبوبترین رقص آذربایجانی &ndash; یاللی
&nbsp;
&nbsp;
یکی از رقص های قدیمی و فولکلور آذربایجان است که بسیار فراگیر شده است و در بسیاری از مناطق جالمان هم گفته می شود.
یاللی، به صورت ریتم آرام و سنگین شروع شده و سپس با صدای سریع، به اتمام می رسد.
یاللی به دو صورت است:
یاللی رقص و یاللی بازی.
یاللی رقص، ترکیب حرکات معین می باشد که از زمان ها پیش به صورت ریتمیک و با آهنگ می باشد.در ابتدا رقص یاللی با وجود حرکات ساده به وجود می آمد اما به تدریج ترتیب و ترکیب حرکات رقص یاللی پیچیده تر و زیباتر شده است. یاللی &ldquo;هئیراتی&rdquo; از نمونه های بازی یاللی می باشد. در یاللی بازی حرکت ها دامنه بزرگی را شامل می شود. بازی با بخش رقص شروع شده و سپس به حالت یک رقص مفرح تبدیل شده، همه افراد در بازی اشتراک می کنند.
در اوایل یاللی در چهار ریتم اجرا می شد. ابتدا آرام و سنگین شروع شده و تدریجا ریتم تندتر می شد. اما الان یاللی ها در دو ریتم آهسته و سریع اجرا می گردد. اما از لحاظ ساختار رقص هر دو قسمت شباهت زیادی به هم دارند. قسمت اول به شکل آهسته و ملایم اجرا شده اما قسمت دوم حرکات به صورت سریعتر و شادابتر و همچنین از نظر تکنیکی پیچیده تر و همراه با چرخش های بیشتر صورت می پذیرد. اجرای قسمت دوم نیازمند تمرین و مهارت زیادی می باشد.
رقص زیبا و هماهنگ ۱۰۰-۸۰ نفر واقعا جذاب می نماید. افراد مسن گروه معمولا نمی رقصند و در ایستاده یا نشسته دست می زنند. همه خود را سعی در شجاع و دلیر نشان دادن هستند و کودکان بدین منظور تلاش می کنند. سرگروه های یاللی حرفه ترین رقاص ها هستند. چوب به دست یا نی به دست گروه را هدایت و حکمرانی می کنند و دارای مهارت فوق العاده ای هستند. این افراد با اسم های مختلفی صدا می زنند مثلا : رقاص باشی، یاللی باشی، جنگی باشی، هالای باشی، ائل باشی، توی باشی، مرشد و &hellip; این افراد چنان حرمت و قدرت نفوذی پیدا می کنند که سالیان طولانی به مجری و گرداننده های مراسمات و عروسی های مختلف تبدیل می شوند. اکثر اوقات به &ldquo;یاللی باشی&rdquo;، شخصی که در انتهای گروه می ایستد، (آیاقچی) کمک می کند.
بر حسب عادت یاللی را در انتهای عروسی ها می رقصند. بله، یاللی دوست داشتنی ترین رقص آذربایجان است. به خاطر شرف این رقص، شعرهای زیبایی برای آنها گفته شده است. هنرمندان زیادی یاللی را در آثار خود وارد کرده اند : اثر &laquo;کوراوغلو&raquo;ی اوزئییر حاجی&zwnj;بی اوف، &laquo;هرگز&raquo; مسلم ماقومایئو ، اوپراهای &laquo;آزاد&raquo; جهانگیر جهانگیروو و &laquo;گولشن&raquo; سلطان حاجی&zwnj;بی اوفو از مشهورترین این آثار می باشند.
علل و نحوه تاریخی پدید آمدن رقص یاللی:
شکل اولیه و تغییرات بعدی در این رقص صنعت شناسان و تاریخ شناسان را مجذوب خود کرده است.
موردی که خیلی به واقعیت نزدیک می نماید ، این که &ldquo;یاللی&rdquo; به شکل اولیه وابتدایی خود، در اطراف شعله آتش &ndash; بعنوان منبع نور و گرما و بررندگی &ndash; و به صورت جشن ومراسم بوده است. در این مراسم ها ،افراد آتش را بعنوان معبودشان ستایش می کردند. این مراسمات به صورت کاملا طبیعی و ناخودآگاه، شکل و حالت رقص را به خود می گرفته اند.
همچنین انسان ها پی بردند که برای شکار بهتر، پیروزی در جنگ ها، و حل مسائل و مشکلات زندگی فقط یکپارچگی و درکنارهم بودن، راه حل مشکلات است. به این دلیل برای نشان دادن این یکپارچگی دست به دست هم می دادند ( تصاویر روی صخره های پیدا شده در &ldquo;قوبوستان&ldquo;، اثبات کننده این مدعاست).
در مورد رقص هایی که دست در دستان هم داده و می رقصیدند، باید گفت که برای هر ملتی که روی این کره خاکی زندگی کرده مثال هایی می توان آورد. در روس ها &ldquo;پلئتئن&rdquo;، در اوکراینی ها رقص مردانه &ldquo;آرکان&rdquo;، بلاروس ها &ldquo;کریژاچوک&rdquo;، گرجی ها &ldquo;پئرخولی&rdquo;، مولداوی ها &ldquo;خورا&rdquo;، مجارها &ldquo;خوروموجروش&rdquo;، رومون ها &ldquo;خوراماره&rdquo;، فرانسه ای ها &ldquo;فراندولا&rdquo;، یوگوسلاوها &rdquo; زاچرپنی وودو، یانو&rdquo;، سو چئخلرها &ldquo;چتیرژپارووا&rdquo;، یونانی ها &ldquo;سیرتاکی&rdquo; و نیز چندین و چند رقص دیگر مربوط به این سبک از رقص می باشد.
واژه &ldquo;یاللی&rdquo; در ۱۰-۸ هزار سال پیش اصلا نمی توانسته که فقط مفهوم رقصش را برساند. بدون هیچ شک و شبهه ای این واژه، زمان زیادی قبل از رقصش به وجود آمده است. از این نظر ما به این مشکل برمی خوریم که فهمیدن معنا و مفهوم واژه &ldquo;یاللی&rdquo;، اگرچه که در اراضی قوبوستان بوده باشد ، در مورد تاریخ به وجود آمدن این رقص اطلاعات زیادی به دست نمی دهد. همان طور که گفتیم کلمه یاللی قبل از رقصش پدید آمده و خود کلمه هم قدمت زیادی دارد و بدین دلیل اگر ما به دنبال کشف ماهیت رقص با معنای این کلمه باشیم، احتمالا نتایج خوبی خواهیم گرفت .
- &ldquo;یال&rdquo; همان ردیف است. رقاصان &ldquo;یاللی&rdquo; در یک ویا دو ردیف و بعضا هم در چندین ردیف قرار می گیرند. پس ممکن است که این رقص اسم دیگری داشته و به خاطر مطابقت با این مفهوم امروزی بدین صورت درآمده است.
- تعبیر دیگر این که &ldquo;یال&rdquo; به دامنه کوه هم گفته می شود. این فرضیه از همه جالبتر و شاید به حقیقت هم نزدیکتر باشد. این حالت را در ایجاد زنجیری برای تعقیب کردن به منظور شکار صید، شاهد هستیم. شکارچی ها به صورت ردیف ردیف قرار گرفته، دست به دست هم داده، یکی از دیگری اندکی با فاصله قرار می گیرد تا حالتی برای تعقیب شکار به وجود آورد. چون حیوان به سرعت می دود و فرار می کند، بدین ترتیب شکارچی های دوران ابتدایی صید را به سمت &ldquo;یال&rdquo; ویا دامنه کوه می کشاندند تا شکار آن آسان شود. و بعد از شکار آن در همان &ldquo;یال&rdquo; کوه به شادی می پرداختند. پس بدین ترتیب می توان این گونه نتیجه گرفت که اساس معنای &ldquo;یاللی&rdquo; را تعقیب صید و شکار آن تشکیل می دهد. در منطقه قوبوستان هم وجود مناطق هموار و صاف همراه با کوه های سنگی برای این کار شکارچی ها منطقه ای مناسب بوده و دلیلی برای مدعای ذکر شده است.
وجود عکس گاو در تصاویر پیدا شده در قوبوستان هم دلیل محمکتر دیگری برای این نظریه است. در این عکس ها همراه با این گاو ، عکس افرادی که به صورت یاللی می رقصند هم، موجود است.
بررسی انواع رقص های یاللی:
می توان گفت که رقص یاللی در همه جای آذربایجان فراگیر شده است. این اصلا هم جای تعجب نیست چون این رقص دوره های طولانی به عنوان محبوبترین و دوست داشتنی ترین رقص بوده است.
البته این رقص در منطقه &ldquo;ایلیچ&rdquo; بیشتر مورد توجه است. در این منطقه هیچ عروسی و مجلس بزم بدون یاللی به سر نمی شود. در چند عصر پیش استادان رقص یاللی این منطقه زبان زد خاص و عام بوده اند.
تا زمان های اخیر بیش از صد نوع یاللی با نام های متفاوت وجود داشته است. تعدادی از این ها را افراد مسن به خاطر می آورند. تعدادی از آنها عبارتند از : &laquo;دؤنه&raquo; ،&laquo;جینق ـ جینق&raquo;، &laquo;گوپو&raquo;، &laquo;کوردون آغیری&raquo;، &laquo;قاز ـ قازی&raquo;، &laquo;هاغیشدا&raquo;، &laquo;کؤچری&raquo;، &laquo;اوچ آیاق&raquo; یاللی&zwnj;سی، &laquo;ایکی آیاق&raquo; یاللی&zwnj;سی، &laquo;قالادان قالایا&raquo;، &laquo;تن&zwnj;زره&raquo;، &laquo;عرفانی&raquo;، &laquo;قالئیی&raquo;، &laquo;لئیلی ـ خانی&raquo;، &laquo;هویناره&raquo;، &laquo;گولئی&zwnj;ناره&raquo;، &laquo;هانوکئ&raquo;، &laquo;چوپ ـ چوپو&raquo;، &laquo;جیران ـ جیران&raquo; ، &laquo;اوزون دره&raquo; (ماهنی&zwnj;لی)، &laquo;شرانی&raquo;، &laquo;شروری&raquo; و &hellip;
در مورد نام های ذکرشده برای یاللی ها روایات مختلف برای محل پدید آمدن آنها موجود است. وبعضا در محل های مختلف به سبک های مختلفی اجرا می شود. مثلا &ldquo;اوچ آیاق&rdquo; در &ldquo;نور اشن&rdquo; و در &ldquo;اوردوباد&rdquo; به سبک های مختلفی اجرا می شود.
بعضی یاللی ها دارای دو اسم بوده اند. مثلا &ldquo;چوپ-چوپو&rdquo; همان &ldquo;دؤرد آیاق&rdquo; می باشد. &ldquo;سیساقوتو&rdquo; بعضا &ldquo;دیرقویو&rdquo; هم نامیده می شود. &ldquo;دؤنه&rdquo; را می توان با نام &ldquo;آی دؤنه&rdquo; هم شنید. &ldquo;گوپو&rdquo; بعنوان مورد علاقه ترین و معروف ترین یاللی هم بعضا &ldquo;زوپا&rdquo; نامیده می شود. در شکی هم همین یاللی &ldquo;زوپی-زوپی&rdquo; نامیده می شود.
نام بعضی از یاللی ها هم خیلی جذاب است. مثلا یاللی &ldquo;ایکی آیاق&rdquo;، &ldquo;اوچ آیاق&rdquo;، &ldquo;دؤرد آیاق&rdquo; بر دوگامه، سه گامه و چهارگامه بودن این رقص ها دلالت دارد.
&ldquo;تن زره&rdquo; در معنای طنز خود &ldquo;قیزیلی تن به تن&rdquo; می باشد. در ابتدا زنان این رقص را با بزک و دوزک فراوان و انگشترها و جواهرات فراوان ، انجام می دادند.
یاللی در &ldquo;چرچی بوغاز&rdquo; و &ldquo;چوماختور&rdquo; از اراضی ایلیچ آذربایجان، پیشرفت های فراوانی داشته است.
در آبشئرون هم در زمان های دور یاللی های زیادی می رقصیده اند.]]></description>

<pubDate>Fri, 26 Jun 2026 02:00:00 +0330</pubDate>
</item>


<item>
<title>رقص شالاخو</title>
<link>https://turkdonyasi.loxblog.com/رقص-شالاخو-1</link>
<guid>https://turkdonyasi.loxblog.com/رقص-شالاخو-1</guid>

<description><![CDATA[
رقص شالاخو
&nbsp;
این رقص یکی از محبوب ترین رقص های مردان آذربایجان است و اجرا کنندگان سعی می کنند که آن را در نهایت مهارت و استادی اجرا نمایند.
شالاخو یکی از قدیمی ترین رقص های آذربایجان می باشد. و نحوه تاریخی به وجود آمدن آن هم جالب است.
کولی قاوال به دست که آن را می نواخت و حیوانات خود مثل خرس (یا میمون) را وادار به پریدن و پشتک زدن و رقصیدن می کرد. کولی حرفه ای تکه چوبی را بر پشت میمون قرار می داد و اشاره می کرد که تماشاگران از جلویش رد شوند و خودش هم چنین ماهنی هایی میخواند:
آی یئری، میمون یئری. داغلاری دولان یئری. چوبان قویونا گئده&zwnj;ر باهار بویونا گئده&zwnj;ر چوبانین آج توخلوغو نیشان قویونا گئدر آی شله کوم، مایاللاکوم و&hellip;
اسم این رقص هم از یک واژه اشاره شده در ماهنی &ndash;شله- گرفته شده است. البته بسیاری هم به خاطر این واژه به جای &ldquo;شالاخو&rdquo; از واژه &ldquo;شه له خو&rdquo; یا&rdquo;شه له قوی&rdquo; برای این رقص استفاده می کنند.که &ldquo;شه له&rdquo; به معنی بارهیزم نیز میباشد. با توجه به تکنیک های مختلف موجود برای ایفای این رقص و وجود گستره زیادی برای حرکات، این رقص را در حالات و تکنیک های مختلفی اجرا می کنند.
معمولا شالاخو را همزمان ۲،۳ نفر اجرا می کنند که رقصشان شبیه هم نیست. در واقع در این رقابت بر سر مهارت در اجرای تکنیک رقص وجود دارد.
این رقص را بسیاری از آذربایجانی ها با علاقه زیادی اجرا می کنند و مشابه این رقص را با تغییراتی در ظواهر آن در گرجستان هم شاهد هستیم.
موسیقی دان ها روی ملودی این رقص کارهای زیادی انجام داده و می دهند. افراسیاب بدل بیگلی در اثر &ldquo;قیز قالاسی&rdquo; خود از این ملودی استفاده کرده و همچنین آرام خاچاطوریان هم در اثر &rdquo; قایانئ &rdquo; از این ملودی استفاده نموده است.
منبع :&nbsp;www.azeridance.com]]></description>

<pubDate>Fri, 26 Jun 2026 02:00:00 +0330</pubDate>
</item>


<item>
<title>بو نسلی گؤنده دئییرم: &quot;گله‌جک بیزیمدیر&quot;</title>
<link>https://turkdonyasi.loxblog.com/بو-نسلی-گؤنده-دئییرم-گلهجک-بیزیمدیر-1</link>
<guid>https://turkdonyasi.loxblog.com/بو-نسلی-گؤنده-دئییرم-گلهجک-بیزیمدیر-1</guid>

<description><![CDATA[



بو یاساق دیللی ائلین دردینه درمان گله جک
تاپدالانمیش آنانین گؤوده سینه جان گله جک
قورودوب لارسا کؤکوندن بو ائلیمیزین دامارین...
بیر گون آمما بو دامار ایچره اینان قان گله جک
بیر زامان لار ائلی آغلاتدی آرازین هارایی
یئنه شنلیک هارایی بیرده آرازدان گله جک
چکدیلر ناحق ایله حق دانیشانلاری دارا
نه یامان گوندو بو آللاه &ndash; سؤیله: ایمان گله جک
گئتدی ستارلار آمما &ndash; قانلاری دامدی بو یولا
دیز قویوبلار یئنه ده یوللارا اینسان گله جک
دای گوناه دیر می دانیشماق دا آنانین دیلینه ؛
هاردا یازدین سؤیله آللاه یئنی قورآن گله جک
تالانیب دیر اؤز قیزیل بایراقی آلتیندا ائلیم
آمما بیر گون بیلیرم دونیایا وجدان گله جک
باخین اؤزگورلوک آچیب قوللاری بابک ائلینه
سسیمیزدن &quot;یاشاسین آذربایجان&quot; گله جکSee More


]]></description>

<pubDate>Fri, 26 Jun 2026 02:00:00 +0330</pubDate>
</item>


</channel>
</rss>

